Collapse :: De dag dat alle olie op is, is niet meer ver weg

En wat krijgen we dan? Zoiets als wat er gebeurt in de Mad Max films? Misschien wel. Of misschien krijgen we een economie die veel lokaler is ingeplant opgebouwd rond gemeenschappen waar mensen samenwerken.

Interessant:

De docu ‘collapse’ waarin een zwaar gedreven onderzoeker alles uit de doeken doet aangaande het einde van het olietijdperk en de nakende instorting van het economische leven, as we know it.

Hier kijken:

https://m.youtube.com/watch?v=IVd-zAXACrU

Als ik één ding moet kiezen om het merendeel van mijn tijd mee bezig te zijn

Ik ben in vrij veel dingen heel erg geïnteresseerd. Ik heb net als iedereen echter maar 24 uur in mijn dagen en kan dus onmogelijk elke interesse echt helemaal ten volle ontwikkelen, zeker niet als de interesse geld moet opleveren, want een mens wil toch liefst zijn boterham verdienen met iets dat hij graag doet.

Hier zijn de verleidelijke opties voor mij:

-Slowaaks tolken (te saai om alleen maar dat te doen)

-ergens in Amerika een plaatske versieren aan een lokale unief en les geven over de Amerikaanse Burgeroorlog (niet helemaal onmogelijk, maar toch onrealistisch en niet al te praktisch. Mijn vrouw en mijn moeder worden zot, want die willen niet mee verhuizen)

-les geven in een middelbare school in Slowakije (de leerlingen zijn aangenamer dan de Belgische equivalenten, maar het verdient slecht. Ge maakt u als buitenlander wel zeer populair bij de locals en dat is veel waard)

-in diplomatie gaan (tof, maar ik zou niet direct weten hoe)

-therapeut (veruit het beste voor mij, omdat dat al mijn interesses min of meer combineert én ik kan het doen zonder rechtstreekse collega’s, wat belangrijk is, want ik doe heel graag mijn goesting)

-de ideeën van de Zeitgeist movement verspreiden (nogal theoretisch en ik zou niet weten hoe ik daar geld mee moet verdienen. Plus, daar geld mee verdienen zou nogal bizar zijn, want de Zeitgeist movement pleit voor een economie zonder geld)

-thuis zitten en vertalen (dat is eigenlijk geen optie, want ik babbel veel te graag face to face met mensen, zolang het maar geen collega’s of superieuren zijn)

Als ik alles op voorhand had geweten, had ik als tiener een gedetailleerd plan uit kunnen werken om diplomaat te worden of zoiets, dan had mijn absurde zelfdiscipline beter gerendeerd, maar ik heb in het wilde weg gestudeerd, wist totaal niet welke opties er eigenlijk echt allemaal waren en welke diploma’s exact welke poorten openden. Ik besefte toen ook nog niet dat ik nogal autistisch ben af en toe.

Mijn vader wilde dat ik psychologie ging studeren en had overschot van gelijk. Ik ben echter Oost-Europese talen gaan studeren. Hoewel mij dat veel toffe momenten heeft opgeleverd én mijn huidige vrouw én mij vreemd genoeg doen ontdekken heeft dat ik best toneel schrijf, denk ik toch dat dat zo ongeveer de meest debiele beslissing van mijn leven is geweest. Ik vermoed dat ik via psychologie te studeren ook wel toneel zou geschreven hebben, enzovoort. Soit, ik kan mezelf nog corrigeren en mij verder omscholen. Waarom ik 1 van de meest idiote, onnuttige richtingen zoals slavistiek ben gaan studeren, is voer voor een andere blog post.

Mijn Slowaakse vrouw blogt in het Nederlands

Ik heb ergens een blog zweven waar ik in het Slowaaks ben beginnen bloggen, maar ik ben het paswoord vergeten. Misschien een teken dat ik te veel blogs heb.

Mijn Slowaakse vrouw, Zuzi dus, blogt echter lustig verder in het Nederlands en ze doet dat toch wel heel goed.

Je kan haar hier vinden: https://zuzipistova.wordpress.com/2015/01/16/waarom-ben-ik-niet-charlie/

IMG_0629.JPG

Ja, het is vreemd, maar een prent als deze maakt mij zeer, zéér emotioneel

Ik kan het niet exact beschrijven. Maar ik durf beweren dat het voelt alsof er een kind in mijn niet bestaande baarmoeder zit en wild om zich heen schopt, als ik dit zie.

Ik zou gek zijn als ik niks deed met alle emotie die zo’n beeld oproept. Van zodra mijn manuscript over het radicaal uittrekken van de seksuele houdbaarheidsdatum van een relatie af is, schrijf ik terug verhalen over de Amerikaanse Burgeroorlog. Samen met een bepaald soort vrouwen en inzichten in psychologie, is er niks dat mij dieper raakt. Er een verklaring voor zoeken is helemaal niet zo belangrijk. Er iets constructiefs mee doen, is oneindig veel belangrijker. Wie zin heeft om enige verhalen van mij over de Amerikaanse Burgeroorlog te lezen, verwijs ik graag naar de allereerste posts op deze blog.

Wie echter mijn nieuwste verhalen wil lezen, moet naar mijn engelstalige blog, want ik vertik het om nog fictie te schrijven in het Nederlands, tenzij toneel, omdat ik dat louter uit praktische overwegingen tot nu toe nog altijd opvoer in Vlaanderen. Ik begin echter in mijn hoofd Slowaakse dialogen te horen, dus binnenkort is het Vlaamsche taalgebied mij, los van deze blog, helemaal kwijt. Een verlies dat het niet zal voelen, maar voor mij zal het een bevrijding zijn. Ik wil ontsnappen aan de taal waarin ik ben opgegroeid en het grootste deel van de tijd depressief in ben geweest, om allerlei redenen, maar ook direct redenen die direct gelinkt zijn aan het artificieel, infantiel klinkende algemeen nederlands enerzijds en mijn donker, misantroop en cynisch klinkende dialect anderzijds. Kijk eens aan, ik ben een zelfhatende Vlaming die liever een American writer and therapist living and working in Slovakia zou zijn. Kan tellen als ontdekking van mezelf.

Wat heb jij vandaag ontdekt over jezelf? En nee, dat vraag ik niet zomaar, dat wil ik graag van je horen.

IMG_2695.JPG

De grootste doder is structurele armoede

Als er nu één inzicht is waar ik mensen wil van overtuigen, dan is het dit:

Structurele armoede is ons grootste wereldprobleem en bijna alle andere grote problemen zijn de symptomen van deze ziekte. Ja, ook terrorisme en alle vormen van fundamentalisme.

Trouwens, zou gij niet een veel aangenamer persoon zijn als ge niet constant moest nadenken over geld?

Think about it.

En lees onderstaande quote.

IMG_2678.PNG

De moderne ingreep om opvallend meer gedaan te krijgen

Val zonder internet. We zitten al sinds zaterdag zonder internet en sinds ligt het tempo op alle vlak, behalve op twitter, makkelijk vijf keer hoger. Ik schrijf meer, ik schrijf doordachter, krijg betere, consistentere invallen, ben zelfs kalmer, lees veel sneller en leer vlotter Slowaaks.

Wel ervaar ik een zekere cold turkey. Als ik mijn mails niet kan checken, begin ik al lezend ongedurig door de woonkamer te ijsberen, ik krijg lichte maagkrampen en voel zelfs enige fysieke pijn in mijn armen. Pretty fucking weird. Ik ben verslaafd aan mails ontvangen…

But I’m not the only one.

Totaal scheeflopende marketing, branding, opvalstrategie or whatever you make call it en wat er aan te doen valt :: marketingtips voor schrijflosers

Ik probeer het simpel uit te leggen met 1 voorbeeld.

Op mijn twitter account presenteer ik mezelf tegelijkertijd als het volgende:

-een expert in de Amerikaanse Burgeroorlog (heel erg waar)

-een Gestalttherapeut (redelijk waar)

-vrijheidslievend (absoluut waar)

-schrijver van vrouwvriendelijke porno (bij gebrek aan lezers kan ik dat niet helemaal met volle stelligheid aanduiden als zijnde waar, maar allez, waar dus)

Tevoren stond er ook nog eens bij dat ik tolk was. Ook waar, maar dat is het punt niet. Er had ook nog kunnen staan ‘zwaar gefrustreerde naar de dood verlangende boekenwurm’ (vaak waar)

Het punt is niet of die dingen waar zijn of niet of ik daar een passie voor heb of niet, het punt is dat die dingen…

…heel erg vloeken met elkaar.

Iemand die mij op Twitter volgt voor de Amerikaanse Burgeroorlog haalt de shotgun van zijn Geconfedereerde overovergrootvader direct uit de kast als hij twee zinnen leest van mijn porno voor hogeropgeleide vrouwen en iemand die mij volgt om nat te worden of een stijve te krijgen, krijgt meteen het exacte omgekeerde als hij/zij iets ziet passeren over de Amerikaanse Burgeroorlog.

Ik ben een veelzijdig manneke, maar ik mag niet verwachten dat de wereld daar begrip voor heeft.

Heb dus besloten om voor die drie hoofdinteresses aparte twitteraccounts te maken. En dan spreek ik nu alleen voor twitter, want ik moet die opdeling eigenlijk maken in mijn hele leven.

Amerikaanse Burgeroorlog, intellectuele vrouwvriendelijke porno en gestalttherapie en Slowaaks (of ik daar een apart voor ga twitteren weet ik nog niet, misschien wel)

Ik dacht namelijk altijd dat ik geen duidelijke ‘niche’ heb, maar nee, ik gooi drie of zelfs vier ‘niches’ op één hoop.

Die wankele, quasi onbestaande relatie tussen mij en ‘de’ lezer begint werkelijk een belachelijk steile leercurve te worden.

Al zeven jaar geleden zei mijn vader: ‘er heeft nog nooit iemand er zo lang over gedaan om een boekske gepubliceerd te krijgen’

Ach ja, ’t is gelijk Bukowski zei: ’t is werkelijk zielig, gelijk een spin een web spint, zo krabbel ik mijn verhaalkes bijeen, omdat ik niks anders weet te doen

Mars zou vanaf vandaag mijn horoscoop penetreren en dat zou positieve effecten moeten hebben

Een van de licht hysterische dingen die ik doe, is mijn horoscoop checken in de huffington post, de enige horoscoop die mij echt intrigeert.

Ik bevind me dan overduidelijk in de ‘women’s section’ van de krant. Waarmee ze eigenlijk willen zeggen: dit soort shit bieden we natuurlijk alleen maar aan, omdat er van die dwaze wijven zijn die dat graag lezen, het kalmeert hun menopauze vapeurs.

Dan ben ik maar een dwaas wijf in de menopauze, ik vind die voorspellingen wel prettig. Uiteindelijk lees je daar toch alleen wat je graag zou willen voor jezelf. Een manier om te ontdekken wat je wil, via een esoterische omweg.

Vandaag zou Mars mij komen bezoeken. Dat zou mij alle mogelijke strijdlust moeten geven om volle gas te gaan voor mijn doelen.

Ik merk een milde piek in mijn energieniveaus op, maar dat kan autosuggestie zijn, het placebo effect van astrologische voorspellingen.

Heb aan de hand van mijn blijkbaar vrouwelijke interesses besloten om zeer bewust voor een vrouwelijk lezerspubliek te gaan schrijven. Dat bakent het doel toch al beter af dan gewoon in het wilde weg te schrijven. Ik vermoed dat mijn literaire stem de stem is van een 20 tot 22 jarige jonge vrouw die al veel te lang geen harde lul meer in haar heeft gehad en voor een vrouw onkarakteristiek graag over oorlog leest. Does that make sense?

De eerste resultaten staan op mijn engelstalige blog, want in het nederlands schrijven heeft geen zin, tenzij je een bekende wielrenner bent.

Van je verstand afstappen om een beetje ademruimte te scheppen

Een kleine revolutionaire shift. Van jagen op lezers, naar jagen op geld. Als ik dan toch op autistische wijze wil meten of ik het wel goed doe in het leven, en ik mijn vrouw kwaad aandoe als ik nog verder tel met hoeveel vrouwen ik the beast with two backs maak, dan ga ik dan maar geld tellen.

Voorwaar, ik peins dat ik een betere geldjager zal zijn dan een lezerjager. En om mij te troosten bij het versplinteren van alweder 1 van mijn lang opgefokte dromen, neem ik nu overal een pluchen beest mee naar toe. Jeeej! Het leven is verachtelijk en misdadig saai en kleurloos, MAAR, als men zijn verstand verliest, dan gaat het weer.

IMG_0427-0.JPG

Ludo De Brabander: ‘We hebben te maken met een mini koude oorlog die men warm uitvecht in Syrië’

IMG_2580.JPGLudo De Brabander van Vrede VZW probeert te begrijpen waarom sommige jongeren vanuit ons land naar Syrië trekken om te strijden tegen Assad. Hij spreekt van een de facto ‘stimuleringsbeleid’ en pleit zelf voor een consequent ontmoedigingsbeleid. Als motivatie van de jongeren wijst hij op een combinatie van politieke verontwaardiging en sociaaleconomische frustratie, naast wellicht een zin voor avontuur. De oproep van Belgische politici om het regime van Assad omver te werpen geeft hun keuze bovendien een zekere legitimiteit. Zo zegt hij: ‘We vinden het niet erg dat ze vertrekken, maar wel als ze terugkeren’. Tevens wijst hij op de handelsbelangen die spelen. ‘We hebben te maken met een mini koude oorlog, die men warm uitvecht in Syrië’.

Was u verbaasd toen de vermoedelijke dader van de schietpartij in Brussel zijn ervaring had opgedaan in Syrië?

Ludo De Brabander. Allereerst stel ik mij enkele vragen bij die aanslag. Die aanslag in het joodse museum is zeer professioneel uitgevoerd, maar de vermeende dader loopt daarna op een toch wel zeer amateuristische manier tegen de lamp. Ze vatten hem met zijn kalasjnikov in het bagagerek. Dat contrast is toch wel erg vreemd. Wat waren nu eigenlijk zijn intenties? Maar of het mij zou verbazen als blijkt dat de dader zijn ervaring opdeed in Syrië?

Nee, dat verbaast mij niet. Je kan op Facebook meteen een Nederlandstalige pagina vinden van de Belgische strijders die naar Syrië trekken. Die pagina heet ‘de Basis’, als beschrijving kan je er lezen: ‘Geïnteresseerd in nieuws, foto’s, video’s en verhalen van Belgische en Nederlandse Mujahideen in Shaam (Syrië)? Hou deze pagina dan goed in de gaten!’ Die pagina is overduidelijk een rekruteringspagina, maar toch is die gewoon zo te vinden op Facebook. Ze herhalen daar voortdurend wat je allemaal verdient door het martelaarschap, ze schilderen hun daden af als ‘glorieus’.

De strijd in Syrië heeft voor een stuk een ideologisch karakter. Bij de oppositiegroepen die tegen Assad strijden, zitten enkele zeer radicale strekkingen, zoals onder andere Isis (Islamitische Staat in Irak en de Levant). Die zijn zelfs te extreem voor Al Qaeda. Het is inderdaad zo dat bijvoorbeeld de salafisten strijders ronselen in Europa om te gaan vechten in Syrië. Het salafisme is een fundamentalistische strekking binnen de Islam. Voor mij heeft dat niets meer te maken met Islam of godsdienst. Dat zijn fanatiekelingen die een kalifaat van alle moslimgemeenschappen willen stichten. Voor hen overstijgt de strijd het front in Syrië. Het gaat om een internationaal project waarbij Syrië maar een stap is, zoals eerder ook in Afghanistan of Bosnië bijvoorbeeld. In die logica is het nodig om de strijd overal te voeren.

Begrijpt u dat sommige jongeren zich daartoe laten verleiden?

Ludo De Brabander. Die jongeren krijgen eigenlijk te weinig aandacht, we zouden er mee moeten spreken om te weten wat er in hun hoofd omgaat. Als ik een documentairemaker was en de middelen had, zou ik wel eens graag drie maanden uittrekken om dat te onderzoeken. Ik verwees al naar hun Facebookpagina, het kan niet zo moeilijk zijn om contact met hen te leggen. Maar als je mij nu vraagt wat hen drijft, denk ik aan twee dingen, twee bronnen van frustratie. Bij velen leeft er allicht heel wat frustratie en verontwaardiging omwille van de houding van onze politici ten opzichte van het conflict en de regio van het Midden-Oosten, een regio die deze jongeren nauw aan het hart ligt. Enerzijds diaboliseren onze politici en onze media de figuur van Assad, maar anderzijds doen ze niets. Dan moet je niet schrikken als er mensen zijn die zelf het heft in handen nemen. Hoe het Westen de Palestijnse kwestie behandelt, kan ook een rol spelen in die verontwaardiging. Ook zijn er blijkbaar altijd goede dictators en slechte dictators. We treden alleen op als het ons goed uitkomt. Dat hebben we goed kunnen zien in Latijns-Amerika, maar ook in het Midden-Oosten. Kijk bijvoorbeeld naar Egypte, toen Sisi de macht overnam van Morsi zijn circa 1400 moslimbroeders gedood die vredig protesteerden, maar dat is blijkbaar ok. Als er doden vallen bij protesten tegen Kadaffi of Assad dan moet er echter wél een reactie volgen.

Daarnaast vermoed ik dat er ook heel wat jongeren met veel frustraties van sociaaleconomische aard zitten We zouden ons moeten kunnen inleven in die jongeren hun leefwereld. Wat doet het met hen als zij het gevoel hebben dat deze maatschappij hen aan de kant schuift? We hebben het over jonge gasten, het zijn in zekere zin nog blanco bladen. Als die dan onder invloed komen van die radicale strekkingen, die hun een duidelijk doel en perspectief geven – dat is de vijand, dood hem en als je sneuvelt, krijg je 72 maagden – , dan kunnen sommigen daar vatbaar voor zijn. Het geeft een identiteit aan jongeren die niet veel vaste grond onder hun voeten hebben, die misschien het gevoel hebben dat ze er niet bij horen in onze maatschappij. Dat is wat ik sterk vermoed als ik de werkloosheidscijfers zie in buurten zoals bijvoorbeeld Molenbeek. En we weten dat de werkloosheid ‘gekleurd’ is. Heel wat jongeren hebben een gebrek aan perspectief. Dus ja, ik keur het niet goed, maar ik kan het begrijpen.

Geeft de oproep van Guy Verhofstadt om de rebellen te bewapenen of Isabelle Durant (Ecolo) om militair tussen te komen, ook een zekere legitimiteit aan hun keuze?

Ludo De Brabander. Absoluut, als jongeren in Syrië gaan vechten, zijn Verhofstadt en co mee verantwoordelijk. De mainstream media schetsten snel een beeld van de goede tegen de slechte. Assad was de slechterik en de oppositiegroepen waren de goeie. Je kan veel kritiek hebben op het regime van Assad, maar of de oplossing er nu uit bestaat dat een zeer bont allegaartje van oppositiegroepen hem gewapenderhand aan kant zet? Dat betwijfel ik. Het Westen wil hem weg, maar ze weten eigenlijk niet wat ze dan liever in de plaats zien. Alleszins, oproepen om de oppositie te bewapenen en Assad te bekampen, is kort door de bocht en gevaarlijk. Het geeft die jongeren het idee dat ze iets goeds doen. Het is natuurlijk niet allemaal zo zwart-wit.

Er is bijvoorbeeld nog steeds een geweldloze oppositie tegen Assad, als Syriër zou ik mij daar het beste kunnen in vinden. Er zijn ook seculiere gewapende oppositiegroepen. In het noorden heb je Koerden die een eigen gebied verdedigen. Maar als je de oppositie wil bewapenen, kan je niet zomaar kiezen. Daarvoor is de situatie te complex.

Er zijn in Syrië ongeveer 2.000 verschillende oppositiebewegingen actief, die elkaar dan ook nog eens onderling bevechten. Een gematigde groepering die je vandaag bewapent, kan morgen radicaliseren. Ondertussen heb je hen wel wapens gegeven. Je weet niet bij wie ze terechtkomen. De wapens die het Westen leverde aan de oppositie in Libië zijn ondertussen verspreid geraakt over veertien landen, onder andere tot in Syrië. Dat zijn allemaal gevolgen van een gewapende interventie waar men op voorhand geen rekening mee houdt. Nochtans ziet de NAVO de bombardementen op Libië nog steeds als een voorbeeld van een geslaagde interventie. De Libische burgers zijn nu echter minder veilig dan onder Kadaffi.

U hebt moeite om te geloven dat landen zich in de eerste plaats laten drijven door humanitaire redenen.

Ludo De Brabander. Elk land laat zijn buitenlandse politiek leiden door zijn eigen belangen. Dat is zo voor Frankrijk, voor de VS, voor Rusland, voor elk land. Als het welzijn van de Syrische bevolking écht de prioriteit was, dan zou men de vluchtelingen wél opvangen, dan zouden we veel meer doen om te hen te helpen, maar dat gebeurt niet. Alleen al het terugbrengen van het militair materieel uit Afghanistan na het einde van de opdracht van het Belgisch leger op de luchthaven van Kaboel, kostte naar schatting 6,369 miljoen euro kosten. Dat is geld dat je niet ergens anders kan in investeren. De oorlog in Irak zal uiteindelijk meer dan 2 biljoen dollar gekost hebben. Met een fractie van dat geld kan men de vele vluchtelingen helpen, maar daar is dan geen geld voor.

Hoe kan je denken dat je een situatie beter maakt door er bommen op te gooien? Je moet de voedingsbodem voor conflicten wegnemen. Het optreden van bijvoorbeeld de NAVO kan je zo zien: je bouwt een huis in de meest barslechte omstandigheden, zodat de kans ontzettend groot is dat het ooit in brand vliegt. Als enige oplossing investeer je in een brandblusapparaat, zodat je kunt gaan blussen als het onvermijdelijk fout loopt. Erger nog, je gaat blussen op zo’n destructieve manier, dat het aanpalende huis ook nog in brand vliegt. De extreme groep ISIS is bijvoorbeeld gegroeid uit de chaos in Irak en zit via Syrië nu ook al in Libanon. Het Europese discours over ‘waarden’ en ‘responsibility to protect’ strookt niet met het gevoerde beleid. De helft van de wapens die Europa levert aan het Midden-Oosten gaat bijvoorbeeld naar Saudi-Arabië, wat je onmogelijk als een democratisch land kan beschouwen. Als humanitaire waarden dan toch je prioriteit zijn, dan geef je aan niemand wapens. Punt.

Om welke belangen gaat het in Syrië?

Ludo De Brabander. Ik beweer niet dat het puur een oorlog om grondstoffen is, maar olie en gas zijn hier toch een belangrijke factor. Het geheel is bijzonder complex. We hebben te maken met een mini koude oorlog die men warm uitvecht in Syrië. Er is bijvoorbeeld Qatar dat zijn gas graag zou transporteren via een pijplijn naar Turkije, die via Noord-Syrië zou lopen. Europa heeft daar veel belang bij, want dat zou de Europese landen minder afhankelijk maken van Russisch gas. Dat speelt trouwens ook een grote rol in de kwestie rond Oekraïne. Saudi-Arabië wil graag een Islamistisch regime zien in Syrië, dus moet Assad weg.

Bovendien zijn er de gasreserves ontdekt, onder andere voor de kust van Syrië, waar veel landen een graantje willen van mee pikken, zoals Turkije, maar ook Rusland. Qatar investeert in heel wat sectoren in Europa, in Frankrijk, in Duitsland… De Qatar Investment Authority verwierf enkele jaren terug zomaar eventjes 17% in Volkswagen. Frankrijk is het tweede belangrijkste land na Groot-Brittannië dat geniet van Qatarese investeringen in grote bedrijven zoals Suez, LVMH, Lagardère, Total, Vivendi, enz. Dat verklaart wellicht waarom het buitenlands beleid van Frankrijk en Qatar rond Libië en Syrië parallel lopen. Idem voor Groot-Brittannië.

Er is een kluwen van geostrategische en economische belangen in het spel. Die situatie heeft er wel voor gezorgd dat in Syrië de ideale voedingsbodem is ontstaan voor uiterst gewelddadige groeperingen. We zien dit bij elk conflict. Achter de inval in Afghanistan speelde bijvoorbeeld de ontsluiting van het gas in Turkmenistan een niet onbelangrijke rol. Maar het klinkt natuurlijk beter om te zeggen dat de inval ervoor zorgt dat Afghaanse meisjes naar school kunnen gaan. In Libië moest men Kadaffi per se van de macht verdrijven. Iemand als Verhofstadt gelooft dan waarschijnlijk echt dat hij daar een genocide vermijdt. Nochtans hebben ze in Rwanda de boel maar laten begaan. Maar achteraf hoor je daar dan niets meer over.

Zijn de Libiërs nu beter af dan onder Kadaffi? Ik denk het niet. Er gebeuren daar nog steeds aanslagen. In de media hoor je er niets meer over. Waarom was het dan zo nodig om Libië te bombarderen? Het was minstens een aantrekkelijk neveneffect om zo de Chinese handelsbelangen in Afrika te verstoren. Als humanitaire belangen echt zo’n prioriteit zouden zijn, dan zijn er andere manieren om die te verdedigen. Al het geld dat nu naar wapens gaat, kan men anders investeren. Stel je voor wat men kan doen met al dat geld als het naar zaken als onderwijs of ontmijning zou gaan. Meer investeringen in de ontwikkeling van de gezondheidszorg in Afrika zou talloze mensenlevens kunnen redden, maar zijn de onzichtbare doden die we niet zien.

Doet ons land genoeg om te beletten dat die jongeren vertrekken?

Ludo De Brabander. Nee, zeker niet. We doen niks om hen tegen te houden. Men zou op zijn minst betere afspraken kunnen maken met Turkije om te vermijden dat ze zo makkelijk naar Syrië kunnen reizen. Je kan natuurlijk niemand zomaar tegenhouden om het vliegtuig naar Istanboel te nemen en dan op eigen houtje de grens over te raken. Er moet een echt ontmoedigingsbeleid komen. Ik heb Facebook bijvoorbeeld gemeld dat die rekruteringspagina bestaat. Waarom bestaat die nog steeds? Ook anderen hebben de pagina gerapporteerd, maar ze blijft actief.

Sommigen keren ook terug van het front. Wat vindt u van de manier waarop men hen behandelt?

Ludo De Brabander. Bart De Wever zet dan meteen in op repressie. Hij wil die gasten hun identiteitskaart afpakken. Zijn partijgenoot Theo Francken diende een wetsvoorstel in die zin in. Als we een situatie zouden krijgen in de stijl van de bende van Nijvel met een hele reeks aanslagen, dan is hij in staat om op elke hoek van de straten van Antwerpen tanks te zetten (lacht). Dat is de verkeerde aanpak. Vooral: We vinden het niet zo erg dat ze gaan, maar we vinden het wel erg als ze terugkeren.

Die mensen hebben naar alle waarschijnlijkheid een zeer traumatische ervaring beleefd. Het romantische beeld over oorlog dat soms heerst, spat aan het front snel als een zeepbel uit elkaar als je kameraden om je heen ziet sterven. Het gevaar bestaat ook dat de drempel om geweld te gebruiken verlaagt. In een oorlog kan je gewend raken aan het doden, je kan het normaal gaan vinden om te beslissen over leven en dood. Als die jongeren die terugkeren ginder misdaden hebben gepleegd, moeten ze uiteraard voor het gerecht komen. Maar als ze hun straf hebben uitgezeten, moet men ze begeleiden om een betere rol op te nemen in onze samenleving, men moet hen perspectief bieden. We proberen het op dit moment te weinig te begrijpen.